terug, home
"Beter een werkende Otter buiten de stad dan een wrak aan de Kostverlorenvaart"
Het Laatste Nieuws rond de verplaatsing van De Otter
terug, home
"Beter een werkende Otter buiten de stad dan een wrak aan de Kostverlorenvaart"
Het Laatste Nieuws rond de verplaatsing van De Otter
november 2011
Opnieuw uitstel door uitspraak Raad van State
Op 2 november 2011 heeft de Raad van State uitspraak gedaan in de zaak rond de verplaatsing van Houtzaagmolen De Otter.
Eerder had de Rechtbank van Amsterdam uitgesproken dat De Otter verplaatst mocht worden omdat de windsituatie dusdanig was verslechterd dat de molen niet meer kan draaien. Dat wordt door de Raad van State onderschreven.
Tevens bepaalde de rechtbank dat de stichting Houtzaagmolen De Otter geacht werd de benodigde
vergunning in haar bezit te hebben.
Dat laatste is evenwel door de Raad van State vernietigd. Voor het overige heeft zij het oordeel van de
rechtbank van Amsterdam onderschreven, waarmee eenduidig is vastgesteld dat de molen niet meer
kan draaien.
De stichting Houtzaagmolen De Otter zal de Commissie Bezwaar en Beroep van de gemeente Amsterdam het verzoek doen de zaak met spoed te behandelen.
Stichting Houtzaagmolen De Otter
De volledige uitspraak is ook hier te vinden.
mei 2011
Op 13 mei heeft de rechtbank van Amsterdam uitspraak gedaan in de beroepszaak die de Stichting Houtzaagmolen De Otter had aangespannen tegen Stadsdeel West, die weigert om de monumentenvergunning af te geven die nodig is om de molen te verplaatsen naar een windrijke plek in Uitgeest.
De rechter stelde De Otter op alle punten in het gelijk en verleende ons op die manier de zo fel begeerde monumentenvergunning.
Niet geheel onverwacht gaat het stadsdeel echter in beroep bij de Raad van State.
De Otter ziet dat met het volste vertrouwen tegemoet. Immers diezelfde Raad van State stelde De Otter al eerder in het gelijk, maar bood het stadsdeel nog de mogelijkheid om middels een windonderzoek ter plaatse aan te tonen dat De Otter op z'n eigen plek nog kan draaien en zagen.
Dat windonderzoek is inmiddels geweest en de conclusie daarvan is dat er nog slechts 4,9% met de molen kan worden gedraaid, zagen lukt al helemaal niet meer (zie onder, "april 2010")
Wij verwachten dan ook dat de Raad van State haar eerdere uitspraak zal bevestigen nu vaststaat dat de molen op z'n huidige plaats geen overlevingskansen meer heeft.
Ons geduld worden nog even op de proef gesteld.......
De volledige tekst van de uitspraak van de rechtbank van Amsterdam kunt u hier vinden
Van februari 2009 tot februari 2010 heeft er ter plaatse rond De Otter een windonderzoek plaats gevonden waarbij continu de windsnelheid en windrichting zijn gemeten, 24 uur per dag, 7 dagen per week.
De Raad van State had in haar uitspraak van 30 mei 2007 bepaald dat het stadsdeel met zo'n onderzoek moest aantonen dat De Otter nog zou kunnen werken.
Aan de hand van vooraf afgesproken normen is, m.b.v. de gegevens die deze metingen hebben opgeleverd, uitgerekend hoe vaak de molen in die periode zou hebben kunnen draaien.
Het onderzoek is nu afgerond en het eindresultaat wijst uit dat er nog slechts in 4,9% van de beschikbare tijd met de molen had kunnen worden gedraaid (Let wel: draaien betekent nog niet zagen! Daar laat het onderzoek zich niet over uit.
In de praktijk betekent het dat er nog veel minder mogelijkheden overblijven om de molen te laten draaien. Immers, er staat niet 7 dagen per week een molenaar klaar om in z'n vrije tijd de molen te bedienen. Zoals door de eigenaar al jaren is gesteld, blijven er per jaar maar 'n paar dagen over waarop de molen zou kunnen draaien en dat betekent de praktisch dat de molen gewoon stil staat en daardoor vervalt.
De eigenaar van de molen heeft daarom in haar reactie het stadsdeel uitgenodigd om de molen nu zo snel mogelijk te verplaatsen om het monument voor het nageslacht te behouden.
Stadsdeel blijft weigeren
Het stadsdeel echter heeft in haar (eigen)wijsheid besloten dat de molen moet blijven staan en weigert iedere medewerking, zoals het verstrekken van een monumentenvergunning, die nodig is om tot verplaatsing over te mogen gaan. In een uitvoerige brief wringt het zich in allerlei bochten om haar gelijk te bevechten. Geen middel blijft daarbij onbeproefd en zij gaat zelfs zo ver om voor te stellen om de vóóraf afgesproken normen waarmee het onderzoek het eindresultaat heeft berekend àchteraf te veranderen om op die manier tot een (voor het stadsdeel) gunstiger uitkomst te komen. Een ronduit beschamende vertoning.
Eigenaar gaat in beroep
De eigenaar, Stichting Houtzaagmolen De Otter, heeft er het volste vertrouwen in dat alle oneigenlijke
en ondeugdelijke argumenten kunnen worden weerlegd en start daarom de juridische procedures die
haar ter beschikking staan.
Wordt vervolgd.
(Wilt u het gehele windonderzoek lezen? Op verzoek zenden wij het u toe.)
maart 2009
3 jaar stilstand heeft De Otter geen goed gedaan.
Dat bleek maar al te zeer toen de molen begin februari weer uit de mottenballen werd gehaald.
Weer en wind hebben de molen in die tijd behoorlijk te grazen genomen ondanks de geconserveerde staat.
De kap van de molen lekte aanzienlijk en bij nadere inspectie bleek de vorstbalk geheel verrot te zijn op de plek waar deze balk door de kap naar buiten gaat.
Over het hele molenlijf groeit inmiddels alg en mos; een kwalijke ontwikkeling.
Met zo'n 8 molenaars werd de molen in 2 weekenden zoveel mogelijk draaivaardig gemaakt: De molen werd 'opgezet' zodat hij niet meer zo zwaar op de rollen op de ringmuur draagt. Dit was nodig omdat de constructie behoorlijk was uitgezakt. Op zich geen abnormale ontwikkeling bij een paltrokmolen maar de ingreep was wel nodig.
Daarna werden de windborden weer in het gevlucht bevestigd en ook de zeilen werden weer ingehangen.
Tijdens en na deze werkzaamheden bleek het gevlucht zeer zwaar te draaien en uiteindelijk zat er geen beweging meer in.
De bovenas moest worden afgesteld, een karwei voor de molenmaker die toch al was ingeschakeld om de kap weer waterdicht te maken.
Allereerst werd de vorstbalk geamputeerd, waardoor de molen een nog beroerder uiterlijk kreeg.
Eigenlijk moet de hele vorstbalk worden vervangen, maar daarvoor ontbreekt het de stichting eenvoudig de benodigde financiën. Het blijft dus bij deze nood-ingreep.
Vervolgens werd de 'wond' weer waterdicht gemaakt
Tenslotte werd de bovenas afgesteld en De Otter staat er nu dus weer draaivaardig bij, geëscorteerd door 2 masten met windmeters....
Jammer nu dat al deze moeite en kosten totaal voor niets lijken te zijn: Het stadsdeel heeft meerdere malen verklaard zich niets van de uitslag van het onderzoek aan te trekken. Ook als het uitwijst dat De Otter inderdaad niet kan zagen (en dat kan niet anders, want hij draait niet) , wil het de molen niet laten gaan naar z'n nieuwe plek waar hij nog eeuwen mee kan.
En daarmee komen we dus uiteindelijk wéér bij de rechter uit.
januari 2009
Spoedig windonderzoek ter plaatse rond De Otter; molen gaat weer in de zeilen.
Na alle vruchteloze pogingen om via overleg tot een oplossing te komen wordt dan eindelijk het door de Raad van State geëiste windonderzoek rond de molen opgestart. Voor dit onderzoek worden 2 masten naast de molen opgericht waarin meetapparatuur wordt gemonteerd die alle gegevens over windrichting en snelheid continu zullen vastleggen. De metingen worden uitgevoerd door de firma Peutz, geflankeerd door de firma Ecofys. Na afloop levert dat een geweldige hoeveelheid meetgegevens op waaruit moet blijken of de molen op z'n plek kan zagen. Dat kan echter alleen als ook bekend is bij welke wind De Otter kàn zagen! Om dat te weten te komen moet de molen tijdens de meetperiode dus zo veel mogelijk klaar staan om te malen, zodat de meetresultaten kunnen worden vergeleken met de prestaties van de molen.
Dit alles betekent dat de molen weer uit de mottenballen wordt gehaald en zoveel als mogelijk wordt bemand door de molenaar.
Het is de bedoeling dat de metingen op 1 februari beginnen. Na 3 maanden zal een tussentijdse evaluatie van de tot dan toe vergaarde gegevens worden gedaan.
Het is dus mogelijk dat u de molen zo nu en dan weer ziet draaien, al zal dat -om de bekende redenen- niet vaak zijn.
november 2008
De Otter bepleit tevergeefs spoedige verplaatsing bij rechtbank Amsterdam
Al tijdens de mediation werd er door De Otter bij het stadsdeel op aangedrongen om met het windonderzoek ter plaatse bij De Otter te beginnen. Dit onderzoek was door de Raad van State als voorwaarde gesteld als het stadsdeel alsnog de vergunning voor de verplaatsing wilde weigeren.(zie onder). Omdat het stadsdeel dit onderzoek nog steeds niet was begonnen vroeg De Otter aan de rechtbank van Amsterdam om in staat gesteld te worden om de molen te verplaatsen. De rechtbank echter ging hierin niet mee. De Otter heeft beroep aangetekend.
augustus 2007:
De Otter opnieuw in onderhandeling met het stadsdeel
Na de uitspraak van de Raad van State zijn er opnieuw initiatieven ondernomen om middels onderhandelingen tot een oplossing voor de toekomst van De Otter te komen.
Op initiatief van de provinciale molencommissie hebben zowel het stadsdeel als De Otter ingestemd om onder leiding van een mediationcommissie te bezien of er langs de weg van onderhandelingen een goede toekomst voor De Otter kan worden veilig gesteld.
De onderhandelingen begonnen op 27 augustus en zouden aanvankelijk 3 maanden duren. Door onvoorziene persoonlijke omstandigheden liep het mediation-traject uit tot half april 2008. Zoals gebruikelijk bij mediation was afgesproken om tijdens de onderhandelingen absolute 'radiostilte' in acht te nemen. Geen mededelingen naar pers, internet of wat dan ook. De eindconclusie van de commissie kwam op 11 april 2008, waarin werd geconcludeerd dat verplaatsing van De Otter onvermijdelijk was maar dat moest worden getracht om het stadsdeel te compenseren middels de plaatsing van een replica. (Lees hier de volledige eindconclusie). Hierbij werd besloten om de radiostilte nog tot september aan te houden om in die tijd te proberen om de realisatie van een replica van de grond te tillen.
Dit mislukte jammerlijk. Geen van de partijen in het overleg bleek de financiering van de bouw van een replica te kunnen en/of willen realiseren. De Stichting Houtzaagmolen De Otter heeft totaal geen inkomsten meer en kan dus geen geld op tafel brengen.
Raad van State: Beroep van De Otter is gegrond
Op 30 mei 2007 heeft de Raad van State uitspraak gedaan over het beroep dat De Otter had ingediend tegen het besluit van het stadsdeel om de vergunning voor de verplaatsing te weigeren. Het stadsdeel-besluit is door de Raad van State vernietigd.
Volgens de RvS heeft De Otter het beroep terecht aangevoerd, heeft het stadsdeel niet zorgvuldig genoeg gehandeld en moet het stadsdeel opnieuw een beslissing nemen nadat zij zich beter over de windbelemmeringen heeft geïnformeerd. Het stadsdeel is veroordeeld tot het betalen van de proceskosten.
De eigenaar van de molen, 'Stichting Houtzaagmolen De Otter' , zal -na intern beraad over de uitspraak- zo spoedig mogelijk contact met het stadsdeel opnemen om de toekomst van een werkende Otter te verzekeren.
Lees hier de volledige uitspraak
6 maart 2007:
Raad van State schort zitting over De Otter op
Op 1 februari 2007 behandelde de Raad van State het beroep tegen de uitspraak van de rechtbank van Amsterdam.
Al snel besloot het college dat de beide partijen nogmaals om de tafel moesten gaan zitten om overeenstemming te bereiken over een nieuw windonderzoek ter plaatse. Dit onderzoek zou moeten uitwijzen of De Otter nu wel of niet meer kan zagen.
Om kort te gaan heeft de RvS besloten dat De Otter en het stadsdeel opnieuw rond de tafel moeten gaan zitten om te proberen tot overeenstemming te komen over een nieuw uit te voeren windonderzoek (maar dan ter plaatse van de molen) dat zou moeten aantonen dat De Otter wel of niet meer kan zagen op de huidige locatie.
Deze overeenstemming moet uiterlijk binnen 3 maanden zijn bereikt.
Als er dan nog geen overeenstemming is bereikt over een uit te voeren windonderzoek, wordt de zitting voortgezet.
Één en ander betekent dat de verplaatsing er niet makkelijker op is geworden en ons zeker meer geld zal gaan kosten
Positief zou men kunnen aanmerken dat we nu in staat zullen zijn om het ongelijk van het stadsdeel aan te tonen, zodat aan het eeuwige welles-nietes spelletje een einde zal komen.
Overleg met stadsdeel mislukt
De Otter nodigde het stadsdeel uit om de besprekingen zo spoedig mogelijk te beginnen.
Meteen al bij de eerste bijeenkomst strandde het overleg echter jammerlijk.
Het stadsdeel wil alleen haar eigen zin doordrijven (klik hier voor meer). We zijn dus weer terug bij af.
Rechtbank van Amsterdam verbiedt verplaatsing Houtzaagmolen De Otter.
Op 22 augustus 2006 heeft de Rechtbank van Amsterdam in haar uitspraak geoordeeld dat het Stadsdeel Westerpark géén vergunning hoeft af te geven om verplaatsing van de Molen naar Uitgeest mogelijk te maken.
Eigenaar gaat in beroep bij Raad van State
Door deze uitspraak mag de eigenaar de molen niet verplaatsen, hetgeen wel nodig is om het monument te redden van de ondergang. De molen staat door gebrek aan bruikbare wind stil en zal daardoor in hoog tempo vervallen.
Het allerlaatste wat de eigenaar, Stichting Houtzaagmolen De Otter, nu nog kan doen is de zaak voorleggen aan de Raad van State. Dat gaat zij dan ook doen.
Klik hier voor de volledige tekst van de uitspraak.
Laatste molenaar van De Otter neemt ontslag
Door de hoge bebouwing die er sinds de restauratie rondom de molen is gerealiseerd is het niet meer mogelijk om De Otter te laten zagen. In de eerste helft van 2006 werden er slechts 3600 omwentelingen gemaakt waarbij zagen door de belabberde wind onmogelijk was. (Vóór de nieuwbouw werden er zo'n 80.000 omwentelingen per jaar gemaakt waarbij regelmatig ook kon worden gezaagd.)
De molenaar van De Otter heeft zijn ontslag ingediend. Tijdens de bouw van de diverse projekten heeft hij vast moeten stellen dat er steeds meer wind verloren ging. Het moet dus steeds harder waaien om de wieken rond te krijgen; bij minder dan 5 Beaufort is iedere poging nu zinloos. Bij hardere wind is er vrijwel altijd sprake van onstuimig weer en worden er zware turbulenties gegenereerd door de hoge bebouwing en die zijn gevaarlijk voor bezoekers, de molenaar èn de molen zelf. Dus moet dan de molen worden stilgehouden uit oogpunt van gevaar.
De molenaar komt dus altijd voor niets naar de molen: Ofwel er is geen wind, Ofwel er dreigt gevaar en màg de molen niet draaien.
Dit is zinloos. Een molenaar heeft op De Otter niets meer te doen.
Met de molenaar is overeengekomen dat hij de molen in een zo goed mogelijk geconserveerde staat zal achterlaten.
Het publiek zal de molen niet meer kunnen bezoeken. De molen is zonder voorkennis en/of begeleiding daarvoor te gevaarlijk geworden en de eigenaar kan mogelijke schade aan personen niet langer voldoende uitsluiten.
Waardoor kwam het zover?
Vanaf het moment dat De Otter was gerestaureerd ,in 1996, is er door eigenaar en molenaars van houtzaagmolen De Otter gestreden voor het behoud van wind op z'n eigen unieke locatie in Amsterdam.
Het ene na het andere plan voor hoge nieuwbouw in de directe omgeving van de molen diende zich aan, waartegen door ons de geëigende bezwaarprocedures werden doorlopen, daarbij gesteund door vele personen en instanties. (zie ouder nieuws voor de details)
Helaas heeft dat alles niet mogen baten: de bouwplannen gaan door, zijn al uitgevoerd of in voorbereiding, de molen achterlatend zonder enige bruikbare wind om z'n taak uit te kunnen voeren.
Teneinde het monument voor het nageslacht te bewaren zijn wij nu aangeland bij het uiterste redmiddel wat de molen nog rest, verplaatsing naar een locatie waar De Otter ongeremd aan de slag kan. De details zijn te vinden in "de aanvraag voor een monumentenvergunning voor de verplaatsing van de molen" en de bijbehorende bijlage(500kbyte!).
Deze aanvraag is bij het stadsdeel Westerpark ingediend die het ter advisering heeft voorgelegd aan de Amsterdamse Raad voor de Monumentenzorg(ARM), het Bureau Monumenten en Archeologie van Amsterdam(BMA) en de Rijksdienst voor de Monumentenzorg(RDMZ).
Die adviezen liegen er niet om:
De RDMZ adviseert om de molen te verplaatsen (zie RDMZ-advies)
De ARM adviseert om de molen te verplaatsen (zie ARM-advies)
BMA adviseert via de commissie Welstand&Monumenten tégen verplaatsing (zie Welstand-advies), maar verbindt daaraan voorwaarden die inmiddels onuitvoerbaar zijn zodat men in feite ,impliciet, de noodzaak voor verplaatsing erkent. Wij hebben in een reactie de commissie Welstand hierop gewezen (Zie reactie-Welstand), doch die blijft bij haar standpunt.
Door vele instanties en personen werd ongevraagd advies geleverd aan het stadsdeel om De Otter te verplaatsen:
Het stadsdeel heeft de aanvraag voor de vergunning afgewezen, waarmee zij in feite het doodsvonnis velt voor dit monument.
Ook in de volgende fase, bij de Commissie Bezwaar & Beroep van het stadsdeel, werd de aanvraag afgewezen.
Nu het stadsdeel - nadat het De Otter volledig de windvang heeft ontnomen - ook de vergunning weigert voor een nieuwe toekomst in een windrijke omgeving, rest de Stichting Houtzaagmolen De Otter niets anders dan de gang naar de rechter te maken en die nieuwe toekomst af te dwingen. Alleen op die manier kan de eigenaar aan zijn verplichtingen voldoen: zorgen dat De Otter als werkend monument voor het nageslacht blijft behouden.
Bewoners ook de dupe
Voor de omwonenden zijn de druiven even zuur als voor de eigenaar: zij vrezen opnieuw hoge nieuwbouw voor hun deur als De Otter verhuist, maar kijken straks tegen een bouwval aan als ie blijft staan. Begrijpelijk dus dat zij de molen toch willen laten staan, maar tegelijkertijd hebben zij begrip voor de opvattingen van de eigenaar en molenaars. Met ruim 650 handtekeningen hebben zij het stadsdeel op haar verantwoordelijkheden gewezen. Bewoners èn de eigenaar hebben jarenlang zij aan zij gestreden voor behoud van wind en dus ook de molen ter plaatse. Helaas, het was tevergeefs.
Hoewel er begrip is voor elkaars standpunten lopen de belangen van de bewoners en de molen vanaf nu uitéén en varen zij een eigen koers.
Behandeling bij Rechtbank van Amsterdam
Op vrijdag, 6 januari, diende voor de voorzieningenrechter te Amsterdam de vraag van Stichting Paltrokmolen De Otter om een voorlopige voorziening tot verplaatsen van De Otter naar Industrieel Erfgoedpark ‘De Hoop’ in Uitgeest. Hiervoor is volgens de monumentenwet een vergunning nodig van het stadsdeel Westerpark, maar die weigert de vergunning te verlenen. Tijdens de zitting bleek dat de rechtbank de zaak diepgaand had bestudeerd. Gezien het duidelijk spoedeisende karakter stelde de voorzieningenrechter voor de zaak aan de meervoudige kamer van de rechtbank voor te leggen, zodat een bodemprocedure tot een definitieve beslissing zal leiden. In deze procedure zou dan dieper op de inhoud van de zaak kunnen worden ingegaan.
Na overleg met betrokkenen besloot de advocaat van de Stichting Houtzaagmolen De Otter de aanvraag voor de voorlopige voorziening in te trekken en de zaak in de meervoudige kamer te laten behandelen. Aldus geschiedde op 6 april. De uitspraak zou volgens de rechtbank 2 tot 6 weken duren maar dat liep uit naar 12 weken. Ook de beloofde uitspraak op 18 juli ging niet door. Ziekte, vakantie en drukte zijn volgens de rechtbank de oorzaak van de vertraging.
Uiteindelijk deed de Rechtbank van Amsterdam op 22 augustus 2006 uitspraak en die was negatief: De Otter mag niet worden verplaatst.
Het allerlaatste wat de eigenaar, Stichting Houtzaagmolen De Otter, nu nog kan doen is de zaak voorleggen aan de Raad van State. Dat gaat zij dan ook doen.
Zie ook:
Industrieel Erfgoedpark "De Hoop"